Thị trường dầu mỏ đối mặt kịch bản giá 150 USD/thùng nếu chiến sự kéo dài

Investing.com - Giá dầu thế giới đang biến động mạnh khi xung đột giữa Mỹ–Israel và Iran bước sang tuần thứ hai. Nguy cơ gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông, đặc biệt quanh eo biển Hormuz, đang khiến thị trường năng lượng toàn cầu đối mặt nhiều bất ổn và có thể đẩy giá dầu lên mức cao trong thời gian tới.

Giá dầu biến động mạnh

Thị trường dầu mỏ toàn cầu gần đây chứng kiến những biến động lớn do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Trong phiên giao dịch lúc 3 giờ 37 chiều ngày 9/3 theo giờ miền Đông Mỹ (tức 2 giờ 37 sáng 10/3 giờ Việt Nam), giá dầu thô Mỹ giảm 6,19% xuống còn 85,27 USD/thùng, trong khi dầu Brent, chuẩn tham chiếu toàn cầu, giảm 4,6% xuống 88,43 USD/thùng.

Trước đó, giá dầu từng tăng vọt khoảng 20%, vượt mốc 100 USD/thùng và có thời điểm tiến gần 120 USD/thùng, mức cao nhất kể từ tháng 7/2022. Đà tăng này một phần xuất phát từ thông tin ông Mojtaba Khamenei được lựa chọn làm lãnh tụ tối cao mới của Iran, cho thấy phe cứng rắn vẫn nắm quyền tại Tehran.

Theo ông Satoru Yoshida, chuyên gia phân tích hàng hóa của Rakuten Securities, thông tin này đã thúc đẩy hoạt động mua vào trên thị trường do lo ngại Iran có thể tiếp tục đóng cửa eo biển Hormuz hoặc tấn công các cơ sở năng lượng trong khu vực.

Giá dầu sau đó hạ nhiệt khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng cuộc xung đột có thể sớm kết thúc và đang cân nhắc phương án kiểm soát eo biển Hormuz. Reuters cũng dẫn nguồn tin cho biết Washington có thể xem xét nới lỏng một số biện pháp trừng phạt dầu mỏ đối với Nga nhằm hạ nhiệt giá năng lượng.

Dù vậy, nhiều chuyên gia nhận định triển vọng thị trường dầu vẫn khó dự đoán. Các cuộc tấn công trong hơn 10 ngày qua đã làm gián đoạn khoảng 20% nguồn cung dầu thô và khí tự nhiên toàn cầu. Từ khi xung đột bắt đầu, giá dầu đã tăng khoảng 25%, kéo theo chi phí nhiên liệu gia tăng trên toàn thế giới.

Bên cạnh đó, lo ngại gián đoạn vận chuyển qua eo biển Hormuz, tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 20% dầu và khí đốt toàn cầu, cũng khiến thị trường thêm bất ổn. Việc tuyến đường này gần như bị phong tỏa buộc các nước sản xuất lớn như Saudi Arabia, UAE, Iraq và Kuwait phải tạm dừng vận chuyển khoảng 140 triệu thùng dầu tới các nhà máy lọc dầu trên thế giới.

Theo Reuters, các kho chứa dầu tại vùng Vịnh đang nhanh chóng đầy lên khi tàu chở dầu không thể di chuyển. Điều này khiến một số mỏ dầu tại Iraq và Kuwait đã phải cắt giảm sản lượng, trong khi Saudi Arabia và UAE có thể sớm phải thực hiện bước đi tương tự.

Nguy cơ tác động dài hạn

Ông Vikas Dwivedi, chiến lược gia năng lượng toàn cầu tại Macquarie, nhận định giá dầu có thể tiếp tục tăng nếu xung đột Iran không sớm được giải quyết. Thị trường chỉ có thể chịu đựng sự gián đoạn ngắn hạn đối với dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz.

Nếu tình trạng này kéo dài khoảng hai tuần, một số nhà sản xuất có thể buộc phải dừng khai thác do kho chứa đầy, còn các nhà máy lọc dầu có thể phải giảm công suất hoặc tạm ngừng hoạt động. Trong kịch bản xấu hơn, giá dầu có thể leo lên mức 150 USD/thùng nếu việc vận chuyển tiếp tục bị hạn chế.

Trước đó, Bộ trưởng Năng lượng Qatar Saad al-Kaabi cũng cảnh báo các nhà sản xuất dầu trong khu vực có thể phải ngừng sản xuất nếu căng thẳng kéo dài. Iran thậm chí cho rằng giá dầu có thể vượt 200 USD/thùng nếu các cuộc tấn công vẫn tiếp diễn.

Theo ông Amir Zaman từ công ty tư vấn năng lượng Rystad Energy, ngay cả khi xung đột kết thúc, việc khôi phục sản lượng tại các mỏ dầu Trung Đông cũng cần thời gian. Quá trình này có thể kéo dài từ vài ngày đến nhiều tháng tùy theo mức độ gián đoạn.

Một cú sốc năng lượng kéo dài có thể gây tác động đáng kể tới kinh tế toàn cầu, đặc biệt với các quốc gia nhập khẩu năng lượng khi giá dầu và khí đốt tăng sẽ làm chi phí nhập khẩu và áp lực lạm phát gia tăng.

Trong bối cảnh đó, Financial Times cho biết các bộ trưởng tài chính G7 đang thảo luận khả năng phối hợp giải phóng dầu từ kho dự trữ chiến lược thông qua Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) nhằm ổn định thị trường và giảm bớt biến động giá dầu.