Nhập khẩu xăng dầu tăng mạnh giữa căng thẳng Trung Đông

Investing.com - Việt Nam tiếp tục tăng mạnh nhập khẩu xăng dầu trong những tháng đầu năm nay, trong bối cảnh giá năng lượng toàn cầu biến động mạnh và căng thẳng tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Song song với đó, thị trường trong nước cũng đang bước vào giai đoạn chuyển đổi đáng chú ý khi nhiều doanh nghiệp bán lẻ bắt đầu thay thế xăng khoáng bằng xăng sinh học E10.

Theo số liệu mới công bố từ Cục Hải quan, trong nửa đầu tháng 5, Việt Nam đã nhập khẩu gần 199.000 tấn xăng dầu các loại với tổng trị giá khoảng 299,8 triệu USD.

Lũy kế từ đầu năm đến giữa tháng 5/2026, lượng xăng dầu nhập khẩu đạt gần 4,33 triệu tấn, tương ứng kim ngạch khoảng 4,55 tỷ USD. So với cùng kỳ năm trước, sản lượng nhập khẩu tăng khoảng 20,9%, trong khi giá trị tăng mạnh tới 85,7%, tương đương thêm khoảng 2,1 tỷ USD.

Trong cơ cấu nhập khẩu, dầu diesel tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất với kim ngạch gần 2,46 tỷ USD. Tiếp theo là xăng với khoảng 1,05 tỷ USD, nhiên liệu bay đạt 927 triệu USD và dầu mazut khoảng 119 triệu USD.

Riêng trong 15 ngày đầu tháng 5, các doanh nghiệp trong nước cũng đã chi gần 597 triệu USD để nhập khẩu hơn 552.000 tấn dầu thô nhằm phục vụ nhu cầu sản xuất và bảo đảm nguồn cung năng lượng.

Giới phân tích cho rằng việc gia tăng nhập khẩu diễn ra trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu tiếp tục chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt là các rủi ro liên quan tới hoạt động vận chuyển dầu qua khu vực eo biển Hormuz.

Ở thị trường trong nước, giá xăng dầu tại kỳ điều hành ngày 14/5 tiếp tục được điều chỉnh giảm. Theo đó, xăng E5 RON92 giảm 656 đồng/lít xuống còn 23.134 đồng/lít, trong khi xăng RON95-III giảm 276 đồng/lít, về mức 24.078 đồng/lít.

Giá dầu diesel cũng giảm 268 đồng/lít xuống 27.226 đồng/lít, còn dầu mazut giảm 587 đồng/kg về mức 20.585 đồng/kg.

So với vùng đỉnh thiết lập hồi cuối tháng 3 và đầu tháng 4, giá nhiều mặt hàng xăng dầu đã giảm đáng kể. Trong đó, xăng E5 RON92 giảm gần 7.000 đồng/lít, xăng RON95-III giảm hơn 9.700 đồng/lít, còn dầu diesel giảm trên 17.500 đồng/lít sau nhiều kỳ điều chỉnh liên tiếp.

Đáng chú ý, thị trường xăng dầu trong nước hiện cũng đang bước vào quá trình chuyển đổi từ xăng khoáng truyền thống sang xăng sinh học E10. Từ giữa tháng 5, nhiều doanh nghiệp bán lẻ lớn đã bắt đầu giảm dần tỷ trọng xăng RON95 để chuyển sang phân phối E10.

PVOIL cho biết gần 1.000 cửa hàng xăng dầu của doanh nghiệp đã triển khai bán xăng E10 từ ngày 15/5. Trong khi đó, Petrolimex cũng đã chuyển khoảng 5.500 cửa hàng trên toàn quốc sang kinh doanh xăng E10 và dừng bán một số loại xăng khoáng truyền thống.

Song song với quá trình chuyển đổi này, Bộ Công Thương hiện đang lấy ý kiến cho dự thảo nghị quyết thúc đẩy lộ trình sử dụng xăng E10, bao gồm đề xuất điều chỉnh cơ chế tính giá đối với nhiên liệu sinh học.

Dự thảo cũng giao Bộ Tài chính nghiên cứu phương án điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường đối với xăng E5 và E10 nhằm tạo chênh lệch giá hấp dẫn hơn so với xăng khoáng truyền thống, qua đó khuyến khích người tiêu dùng chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học.