

Investing.com - Một điểm nghẽn mới đang hình thành trên tuyến vận chuyển năng lượng toàn cầu khi căng thẳng Trung Đông leo thang, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu tới châu Á. Trong bối cảnh eo biển Hormuz bị siết chặt, sự chú ý đang chuyển sang Bab el-Mandeb – cửa ngõ chiến lược nối Biển Đỏ với Ấn Độ Dương.
Eo biển Bab el-Mandeb, rộng khoảng 32 km và nằm giữa bán đảo Ả Rập với Sừng châu Phi, đang nổi lên như một điểm rủi ro mới đối với chuỗi cung ứng năng lượng của châu Á. Lực lượng Houthi có quan hệ với Iran tại Yemen được cho là đang cân nhắc các biện pháp hạn chế hoạt động hàng hải tại khu vực này, trong bối cảnh xung đột khu vực tiếp tục gia tăng.
Vai trò của Bab el-Mandeb ngày càng trở nên quan trọng sau khi lưu thông qua eo Hormuz bị gián đoạn, buộc dòng chảy dầu phải dịch chuyển. Theo dữ liệu từ Kpler, lượng dầu thô đi qua tuyến này đã vượt 4 triệu thùng/ngày trong tháng 3, tăng mạnh so với dưới 3 triệu thùng/ngày của tháng trước và là mức cao nhất kể từ cuối năm 2023. Phần lớn khối lượng này được vận chuyển tới châu Á, đặc biệt là Ấn Độ và Trung Quốc, cùng một số nền kinh tế khác như Hàn Quốc, Nhật Bản và Đông Nam Á.
Sự gia tăng lưu lượng phần nào đến từ việc Saudi Arabia đẩy mạnh vận chuyển dầu qua hệ thống đường ống Đông – Tây nối các mỏ dầu phía Đông với các cảng xuất khẩu ở Biển Đỏ, hiện được cho là vận hành gần công suất tối đa. Đồng thời, nguồn cung từ Nga cũng gia tăng trên tuyến này khi các nước châu Á tận dụng cơ hội nhập khẩu sau khi một số hạn chế được nới lỏng.
Tuy nhiên, rủi ro gián đoạn tại Bab el-Mandeb có thể khiến tình hình trở nên phức tạp hơn. Nếu tuyến đường này bị hạn chế, các chuyến tàu chở dầu buộc phải đi vòng qua Mũi Hảo Vọng, kéo dài thời gian vận chuyển lên tới khoảng 50 ngày – hơn gấp đôi so với hành trình qua Biển Đỏ. Điều này sẽ làm chi phí logistics tăng mạnh và gây áp lực lên giá năng lượng tại châu Á.
Trong khi đó, hoạt động vận chuyển khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) qua khu vực này gần như đã dừng lại sau các gián đoạn trước đó, khi các nhà xuất khẩu chuyển sang các tuyến đường thay thế an toàn hơn.
Tác động của nguy cơ gián đoạn nguồn cung không đồng đều giữa các nền kinh tế. Những quốc gia có dự trữ lớn như Nhật Bản, Trung Quốc hay Hàn Quốc có thể ứng phó trong ngắn hạn, trong khi một số nước Đông Nam Á và Nam Á với mức dự trữ thấp hơn sẽ dễ bị tổn thương hơn trước các cú sốc nguồn cung.
Áp lực còn gia tăng khi giá dầu thế giới leo thang, với giá Brent duy trì trên 100 USD/thùng. Theo các chuyên gia, thị trường hiện vẫn chưa phản ánh đầy đủ rủi ro nếu dòng chảy hàng triệu thùng dầu mỗi ngày qua Bab el-Mandeb bị gián đoạn.
Các quan chức và chuyên gia cảnh báo rằng nếu căng thẳng tiếp tục leo thang, bất kỳ sự cố nào tại khu vực này cũng có thể gây ra tác động lan tỏa tới thương mại năng lượng toàn cầu, đẩy giá dầu tăng cao hơn và làm suy yếu triển vọng tăng trưởng của các nền kinh tế phụ thuộc nhập khẩu năng lượng, đặc biệt là ở châu Á.