Giá dầu có thể lên 120 USD, người Mỹ chịu thêm cú sốc nhiên liệu

Vietstock - Giá dầu có thể lên 120 USD, người Mỹ chịu thêm cú sốc nhiên liệu

Goldman Sachs cảnh báo các cuộc tấn công gia tăng tại Vùng Vịnh và Biển Đỏ có thể đẩy giá dầu toàn cầu lên trên 120 USD/thùng, qua đó làm trầm trọng thêm đà tăng chi phí nhiên liệu mà người Mỹ đang phải gánh chịu trong cuộc chiến với Iran.

Dự báo của ngân hàng đầu tư này hàm ý giá dầu Brent, loại dầu tham chiếu quốc tế, có thể tăng khoảng 20% so với hiện tại, khi giá đang giao dịch gần 100 USD/thùng. Giá dầu đã tăng mạnh trong những tuần gần đây khi xung đột tại Trung Đông kéo dài, với việc lực lượng quân sự Mỹ tấn công 3 tàu chở dầu của Iran trong ngày 05/09 và lực lượng Houthi tấn công các cơ sở dầu mỏ của Ả-rập Saudi.

Trong phiên ngày 08/09, giá dầu Brent có lúc tăng lên 99.46 USD/thùng;. Trong 2 tháng qua, giá Brent đã tăng từ khoảng 72 USD/thùng khi giao tranh tại Trung Đông leo thang làm giảm hy vọng về một thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược thường vận chuyển 20% lượng dầu toàn cầu.

“Các yếu tố chính tiếp tục đẩy giá dầu tăng vẫn là xung đột địa chính trị tại Trung Đông - gồm cuộc đối đầu Mỹ-Iran ở Vùng Vịnh và cuộc xung đột giữa Ả-rập Saudi với lực lượng Houthi tại Yemen - cùng với chiến tranh Nga-Ukraine”, các chuyên gia phân tích tại công ty tư vấn rủi ro chính trị Eurasia Group nhận định trong một báo cáo. “Tình trạng thiếu công suất lọc dầu trên toàn cầu cũng tạo thêm áp lực tăng giá, bên cạnh nhu cầu các sản phẩm dầu tinh chế vẫn ở mức cao”.

Người dân Mỹ “ngấm đòn”

Theo công cụ theo dõi của Đại học Brown, người tiêu dùng Mỹ đã phải chi thêm khoảng 100 tỷ USD cho nhiên liệu trong giai đoạn từ khi cuộc chiến với Iran bắt đầu ngày 28/02 đến 08/09. Trong đó, khoảng 55 tỷ USD đến từ giá xăng tăng và 45 tỷ USD từ dầu diesel.

Dầu diesel, loại nhiên liệu được sử dụng rộng rãi trong vận tải đường bộ, xây dựng, nông nghiệp và đường sắt, đã tăng lên mức kỷ lục 5.90 USD/gallon vào ngày Lễ Lao động, theo dữ liệu của AAA.

Giá nhiên liệu tăng đang gây áp lực trực tiếp lên ngân sách các hộ gia đình tại trạm xăng, đồng thời gián tiếp làm tăng chi phí vận chuyển thực phẩm và các mặt hàng bán lẻ khác. Áp lực này diễn ra trong bối cảnh lạm phát Mỹ vẫn ở mức cao. Các chuyên gia kinh tế dự báo báo cáo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) công bố ngày 11/09 sẽ cho thấy lạm phát tháng 8 tăng 3.3% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn đáng kể mục tiêu 2% của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

“Đây thường là thời điểm trong năm mà hầu hết người Mỹ chứng kiến giá xăng giảm do nhu cầu đi xuống và chúng ta sắp chuyển sang sử dụng loại xăng dành cho mùa đông. Nhưng gần đây, chúng ta lại chứng kiến giá tăng nhiều hơn - đặc biệt là dầu diesel, loại nhiên liệu vận hành nền kinh tế Mỹ - và xu hướng này có thể tiếp diễn”, Patrick De Haan, Chuyên gia phân tích dầu mỏ tại GasBuddy, viết trên mạng xã hội ngày 07/09.

Áp lực lạm phát cũng có thể lan sang khâu sản xuất. Ngày 10/09, Chính phủ Mỹ sẽ công bố báo cáo tháng 8 về lạm phát bán buôn thông qua chỉ số giá sản xuất (PPI). Các chuyên gia kinh tế dự báo PPI sẽ tăng lên 5.4%, từ mức 4.7% trong tháng 7.

Kịch bản cơ sở

Dự báo của Goldman Sachs được xây dựng trên giả định xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang. Trong kịch bản cơ sở, ngân hàng dự báo giá Brent sẽ giảm về 85 USD/thùng vào cuối năm, trong khi dầu WTI, giá tham chiếu tại Mỹ, sẽ ổn định quanh 80 USD/thùng. Cả hai mức này đều cao hơn 5 USD/thùng so với dự báo trước đó.

“Việc nâng dự báo giá chỉ ở mức khiêm tốn dù giả định hoạt động vận chuyển tiếp tục gián đoạn là do 2 nguyên nhân”, các chuyên gia phân tích của Goldman viết trong báo cáo ngày 07/09.

Thứ nhất, lượng tồn kho nhiên liệu thương mại tại các nước phát triển mới chỉ giảm nhẹ. Thứ hai, nguồn cung dầu từ Trung Đông được dự báo sẽ dần phục hồi.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump kỳ vọng giá dầu sẽ giảm xuống dưới mức trước chiến tranh sau khi xung đột kết thúc. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói với Fox News hôm Chủ nhật rằng cú sốc nguồn cung năng lượng “sẽ kết thúc”.

“Sau khi mọi chuyện kết thúc, chúng ta thậm chí có thể chứng kiến giá dầu xuống 40 hoặc 50 USD/thùng, bởi nguồn cung mới sẽ được đưa ra thị trường rất lớn”, ông Bessent nói.

Trong kịch bản tích cực nhất, Goldman Sachs cho rằng giá Brent có thể giảm về khoảng 60 USD/thùng vào năm 2027, nhưng điều này đòi hỏi sản lượng dầu tại Vùng Vịnh tăng thêm 1 triệu thùng/ngày so với mức trước chiến tranh.

Dù vậy, Goldman đánh giá rủi ro giá dầu tăng vẫn lớn hơn khả năng giảm, đặc biệt trong ngắn hạn. “Nhìn chung, rủi ro đối với dự báo giá của chúng tôi vẫn nghiêng đáng kể về phía tăng, đặc biệt trong ngắn hạn”, các chuyên gia phân tích nhận định.

Thị trường cũng đang ngày càng chuẩn bị cho khả năng xung đột kéo dài. Giá quyền chọn hiện phản ánh 25% xác suất Brent vẫn trên 100 USD/thùng vào tháng 3/2027, tăng mạnh từ mức 6% một tháng trước.

Eurasia Group thậm chí đưa ra kịch bản thận trọng hơn khi dự báo giá dầu sẽ duy trì trong khoảng 85-105 USD/thùng. Công ty tư vấn này cho rằng “nhìn thấy rất ít khả năng các cuộc xung đột liên quan có thể được giải quyết”.

Vương Đông